Henk van Straten (1980) is mede-oprichter van De Optimist. Hij schrijft boeken en daarnaast reportages voor de Nieuwe Revu. Met zijn tweede roman Smet werd hij genomineerd voor de BNG Nieuwe Literatuurprijs. Hij woont in Eindhoven.
Willem Jansen
Ook van Henk van Straten
(1 lezers)
Carpaccio van courgette.
door Henk van Straten
Ik had al ongelofelijk veel respect voor Jonathan Safran Foer. Zijn boeken Everything Is Illuminated en Extremely Loud and Incredibly Close zijn boeken om van te houden en om – als schrijver – jaloers op te worden. Ik was fan van hem na E.I.U., maar ik was nog meer fan, en ontroerd, en dankbaar, na E.L.& I.C. Foer is een jonge Amerikaanse schrijver, een man die niet bang is de kaders van het schrijverschap op te rekken. En hij heeft, godzijdank, humor. Iemand zonder humor kan mij niet aan zijn zijde krijgen. Nooit. Nimmer.
Ik denk dat het feit dat ik zijn werk zo goed vind, het feit dat wij beiden schrijvers zijn en het feit dat hij ongeveer van mijn leeftijd is (ik ben 29, hij 33) allemaal verklaren waarom het juist deze man is en juist dit boek was, waardoor ik eerdergenoemde cognitieve dissonantie en zelfdeceptie voorgoed (laten we daar gemakshalve en omwille van mijn goede moed even vanuit gaan, oké?) achter me heb kunnen laten. Waardoor ik uiteindelijk toch al in november besloot geen dieren meer te eten, in plaats van pas na oud en nieuw. Na oud en nieuw was onzin geweest. Het was het resultaat van dezelfde gedachtentrucage als die ik al die jaren ook heb toegepast. Het is simpel: de beslissing moet samenvallen met het besef, de actie moet samenvallen met de beslissing. Welnu, daar was dus dit boek voor nodig.
Eating Animals is geen pamflet te noemen. Het is een persoonlijke zoektocht. Drie jaar lang deed Foer onderzoek naar zo’n beetje alle beschikbare wetenschappelijke en medische data. Hij las over ethiek en bestudeerde relevante filosofische en essayistische werken. Zo staat er ergens een ontwapende anekdote over de gedachtegang van Kafka die voor een aquarium staat, en ik glimlachte geregeld bij contemplaties als ‘Als een superieure intelligentie rechtvaardigt dat je andere rassen mag opeten, is het dan oké wanneer superieure aliens óns opeten?’
Foer praatte met biologische boeren en ging op pad met een dierenactivist. Hij sprak met ex-medewerkers van kolossale slachthuizen die uit de doeken deden hoe ook zij vervielen in afgestompt en soms zelfs sadistisch gedrag. Hij praatte met een pragmatische veganist die helpt bij de bouw van slachthuizen waar dieren op een ‘humane’ wijze worden afgemaakt, speciaal voor boeren die wel het beste met hun dieren voor hebben. Hij sprak met boeren die wel van hun dieren houden, maar ze desalniettemin niet behandelen zoals wij mensen graag zouden vernemen. Hij praat met hen en geeft hen in het boek een stem en laat op empathische wijze hun standpunt zien. Drie jaar lang was Foer eigenlijk simpelweg en objectief bezig met het antwoord op de vraag: wat is vlees? En welke morele, ethische en ecologische consequenties heeft het eten ervan?
