Reportage

Ontwerpen voor een muffin

Door Floor Winter
25 mei 2014

Grafisch ontwerpers Winneke en Felix vormen samen het ontwerpbureau ‘We are out of office’. Ze vertrokken naar New York om daar hun nieuwe project te starten: een experiment waarbij ze, in plaats van geld, voedsel en goederen vroegen in ruil voor hun ontwerpen.

Winneke en Felix delen niet alleen een ontwerpbureau, ze werken ook als zelfstandige ontwerpers. Felix studeert momenteel af aan de HKU richting Graphic Design. Winneke studeerde twee jaar geleden af in dezelfde richting. Beiden willen – zoals alle beginnende ontwerpers – hun werk naar buiten brengen en opdrachten genereren. Ze zijn allebei gek op reizen en hadden al eerder de sfeer in New York geproefd. Daar wilden ze hun experiment dan ook het liefst starten. In New York lijkt alles te draaien om geld, bezit en status. Winneke en Felix wilden juist dáár testen of het ook anders zou kunnen en besloten te gaan ontwerpen in ruil voor voedsel en goederen.

Foto: Floor Winter

Zeefdruk

Hoe begin je zo’n project? Winneke had het antwoord al voor me klaar: “gewoon gaan”. Het geeft aan met welke instelling Winneke en Felix naar New York vertrokken. Het experiment begon met assertiviteit, want hoe kom je aan opdrachten in een stad waar je geen netwerk hebt? Ze begonnen met het dragen van T-shirts met de kerngedachte van hun project: ‘We design in exchange for foods & goods’, gevolgd door de URL van hun website. Dit bleek een te indirecte benadering: mensen stapten wel op ze af, maar van een opdracht kwam het meestal niet. Vervolgens besloten ze allerlei winkels in te lopen om over hun project te vertellen. Daar hadden ze meer succes mee: uiteindelijk genereerden ze zo bijna al hun leads.

Foto: Floor Winter

Soda

De winkels waar ze binnenstapten kozen ze uit op het ontbreken van goede uithangborden of een huisstijl. Wat die winkels wél hadden, was een bepaalde charme, in de ogen van Winneke en Felix. Zo stapten ze bijvoorbeeld binnen bij een bakkerij die meer aandacht besteedde aan de kwaliteit van hun producten dan aan strak ontworpen reclameposters. Als je in in ruil voor goederen wil werken, kan je het beste beginnen bij de wat kleinere winkeltjes, vertelde Winneke. De winkeliers hebben geen geld voor een professioneel ontworpen affiche, al zouden ze er zeker baat bij hebben als er een achter de winkelruit zou hangen. De drempel ligt een stuk lager omdat het voor een winkelier al snel aantrekkelijk klinkt om een muffin of een pizzaslice ruilen voor een goed affiche. Het affiche kan daar een jaar of langer blijven hangen (als het niet te specifiek is) en trekt meer aandacht dan een smoezelige voordeur. Meer aandacht betekent meer klanten!

Felix en Winneke wilden graag een nuttige of leuke ruil bewerkstelligen. Als ze op zoek waren naar een plek om hun was te doen, probeerden ze een deal te maken bij een wasserette. Waren ze op zoek naar granola voor het ontbijt, dan stapten ze een bakkerij binnen.

Foto: Floor Winter

Same Day Service

De beste ruil is er een voor langere termijn; elke dag een ontbijtje bij de bakker, drie keer een pizzaslice of een serie wasbeurten in de wasserette. Soms moesten ze akkoord gaan met een wat mindere ruil, maar ze waren daar dan ook om hun portfolio op te bouwen. Liever wél een opdracht dan geen. Als ze een afspraak met een winkelier hadden, verwachtten ze de daadwerkelijke ruil op het moment dat ze met het affiche de winkel binnenkwamen. Ze kregen echter meestal al bij een eerste gesprek wat mee. Wanneer ze terugkwamen voor een tussengesprekje gingen ze wederom niet met lege handen weg. Sommige winkeliers reageerden zo enthousiast op het vernieuwende idee dat ze hun ook wat gaven zonder er iets voor terug te verwachten.

Foto: Floor Winter

Hot Soup

Het bijzondere aan dit project vond ik dat mijn waardering van geld veranderde. Geld heeft een bepaalde ‘standaardwaarde’. $1 is niet veel en met $100 kan je al een stuk meer. Als je vier muffins krijgt in plaats van het geld dat ze waard zijn, voelt dat als een veel groter gebaar. In die muffins zit een stuk meer zorg en liefde dan in een briefje van 10. Als de winkelier met 10 dollar was aangekomen, hadden ze het – denk ik – niet aangenomen. Dat zou vernederend zijn geweest, een onderwaardering van al het werk wat ze in het ontwerp hadden gestopt. Met $10 kun je wat boodschappen halen, meer niet. Goederen hebben een hogere emotionele waarde dan geld. En als ik We are out of office mag geloven, smaken die muffins een stuk lekkerder.

Er zijn al eerder vergelijkbare initiatieven opgestart. Op de website Timebank kun je je inzetten voor een ander en de gewerkte uren als krediet opbouwen. Met dat krediet kan je iemand anders vragen iets voor jou te doen. Op de website is een heel breed aanbod; je kunt iemand vragen om je keukenkastjes te komen schilderen, maar ook om de website te ontwerpen die je al zo lang wil hebben. Iedereen kan iets aanbieden wat hij of zij leuk vindt om te doen, waardoor niemand met tegenzin een ruil aangaat. De uren die je opbouwt, kun je bewaren tot je een dienst ziet die je echt nuttig vindt. Ook een manier van ruilen dus, maar dan met tijd. Je geeft wat van je eigen tijd weg, en krijgt wat tijd van een ander terug. Iedereen heeft wel een bijzonder talent, en bij Timebank kan je daar goed gebruik van maken. Je bent tot niks verplicht en kunt dus je dus zuiver richten op opdrachten die je leuk vindt. Dit zorgt ervoor dat mensen zich oprecht enthousiast inzetten.

Foto: Floor Winter

Muffin 7

Foto: Floor Winter

Muffin 8

Zeker sinds de crisis heeft het begrip ‘geld’ een nare bijsmaak. De een zwemt erin, de ander moet naar de voedselbank. Veel mensen zijn het erover eens dat we allemaal wel wat meer met elkaar mogen delen. Elkaar iets gunnen en anderen als medemens zien in plaats van concurrent. Het is niet meer ‘ieder voor zich’, de mens als individu. We beseffen allemaal steeds meer dat we ons in een samenleving bevinden. Het groepsgevoel is weer terug. Het experiment van Winneke en Felix past goed bij deze tendens. Ze wisten dat er het een en ander fout kon gaan. Ze wilden zoveel mogelijk bekostigen met hun ontwerpen, maar hadden wel wat geld achter de hand. Niet alles konden ze bewerkstelligen via een ruil, maar dat is een kwestie van tijd: als er meer initiatieven blijven komen zoals dit, zullen er steeds meer mensen open gaan staan voor andere manieren van werken. Winneke en Felix merkten dat de winkeliers die ze benaderden erg enthousiast op het project reageerden. Niet iedereen ging direct met het experiment in zee, maar de reacties waren positief en mensen stonden duidelijk open voor een nieuwe benadering.
Nu draait alles nog om uurtarieven en wat we voor ons geld kunnen kopen. In de toekomst draait het (daarnaast) hopelijk om die ene goede ruil die je kunt maken. ‘Van ruilen komt huilen’ geldt dan niet meer.

Foto: Floor Winter

Cups

Het werk van We are out of office is te vinden op www.weareoutofoffice.nl. De resultaten van het project staan onder het kopje ‘New York’.

Lees meer van

Illuster

Door Floor Winter

‘Wachten op het zoet’ – Ted Struwer toont ons de menselijke gezichten van de crisis In 2009 deed Ted Struwer als 17-jarige toelating voor de HKU en afgelopen zomer toonde ze haar werk op de eindexamen expositie. Ted verbaasde zich de afgelopen jaren over het gebrek aan kennis over de crisis bij zichzelf en anderen, en […]

Lees meer uit de categorie Reportage

Zonder titel

Door Mahlee Plekker

De tentoonstelling die weer hoop gaf Voor sommige mensen zal de hele museumdiscussie in eerste instantie overbodig lijken. Er is helemaal niets mis met het klassieke museum dat op enige afstand van de kunstpraktijk een waardevolle collectie aanlegt en deze op functionele wijze tentoonstelt. Een museum moet niet de concurrentie aan willen gaan met de […]

ontwerp: artur schmal studio / development: erik driessen media ontwerper